Patxi Frances (Donostia, 1958) donostiar peto-petoa da, 31 de Agosto kaleko laugarren belaunaldia. Arraunari dagokionez, ordea, kolore horia darama bihotzean txikitatik, arraun estropadak ikustera joaten zenetik. Gaztetan, Patxi Sarasuaren deia jaso zuen, eta 23 denboraldi egin ditu Orio Arraunketa Elkartean, aurrena arraunlari gisa, eta gero, entrenatzaile. Klubarekin sei Kontxa ditu palmaresean, lau arraunean irabazitakoak, eta bi entrenatzaile moduan; aurrenekoa gizonezkoekin, bigarren entrenatzaile izan zenean, eta azkena emakumezkoekin, 2022. urtean. Laugarren denboraldia egin du emakumezkoak entrenatzen, eta baita azkena ere, liga amaitzeko estropada gutxiren faltan iragarri baitzuen klubak Francesek ez duela jarraituko datorren denboraldian.
Datorren denboraldian ez duzu jarraituko Orioko trainerua entrenatzen. Norena izan da erabakia?
Abuztu hasieran bilera batean aipatu zidaten ziklo aldaketa bat egitearen aukera aztertzen ari zirela, baina zuzendaritzako kide batzuk oporretan zeudela, eta haiek bueltatzean helduko ziotela gaiari, erabaki bat hartzeko. Momentu hartan buruan beste kontu batzuk nituen, baina bileratik atera nintzenean, horretaz pentsatzen hasi eta erabaki nuen nik ez nuela ezeren zain egon beharrik: esan nien ez zeukatela bilera hori egin beharrik, neuk utziko nuela-eta entrenatzaile kargua. Denera 23 urte daramatzat Orion, eta esan nien klubak ziklo aldaketa horrena pentsatu bazuen ni ez nintzela inolaz ere oztopo izango.
"Badakit taldeak ondo egin dezakeela arraun, eta lehia dezakeela. Eta lehiatzen badu, hor egongo da [Kontxan]"
Liga hirugarren amaitu duzue, baina Arraun Lagunak irabazleari hortzak erakutsiz. Haiek sarritan azpimarratu dute zuek izan zaretela arerio gogorrena.
Kontuan hartzeko aurkariak izan gara, bai. Liga hasieran inork ez zuen espero gu ohorezko txandan ibiltzerik, baina nik banekien neguan zenbat sufritu dugun ontzia osatzeko, baita ontzi honek zer eman zezakeen ere. Ziur nengoen ontzi hau lehiakorra zela eta uste dut horrela izan dela. Zoritxarrez, lau puntu galdu genituen ligako azken asteburuan, eta nahi edo ez nahi, min ematen du horrek.
Gorabehera bat baino gehiago izan duzue azken txanpa honetan...
Bai, batetik, nik ez dudala jarraituko erabaki izana, eta bestetik, Zarauzko estropadako aurreneko jardunaldian Nagore Iturraldek bizkarra hautsi zuen ziabogara bidean, eta horrek eragin handia izan zuen gure estropadan. Arraunlari garrantzitsua da, gainera, Iturralde. Hurrengo egunean, bi kontu horiekin, arraunlariak ez ziren kontzentratuta aritu. Azken bi estropadetarako saiatu ginen dinamika aldatzen, baina oraindik sentiberatasun handia zegoen taldean, eta eragin egin zigun. Pentsa: denboraldia hasi genuenean ez ginen Arraun Lagunaki jarraitzeko gai, baina eusteko gai ginen eta beraiengandik gertu amaitzea lortzen genuen. Orain, berriz, lortzen ari ginen estropadan aurrenak ateratzea, puntan. Hortaz, uste dut buruaren kontua gehiago dela, fisikoki ondo eta indartsu sentitzen direlako. Hamabost egun hauek dezente eragin digutela uste dut, baina buelta ematea espero dugu.
Kontxako estropadetarako tartetxo bat baduzue...
Hori da, Rafaren [Gonzalez Txabarri], nire eta arraunlari guztien artean honi buelta eman nahi diogu eta denboraldi hasieran lehiatzen genuen bezala lehiatu Kontxan; lortuko dugula uste dut.
Gainera, argi dago Arraun Lagunak taldeak duela potentzia gehien, baina Kontxan faktore asko hartu behar dira kontuan, eta edozer gerta daiteke, ezta?
Arraun Lagunakek potentzia gehiago du, baita Tolosaldeak ere. Taldea indartu dute, eta patroi onak dituzte, gainera; hori garrantzitsua da Kontxarako eta itsasoan lehiatzeko. Arraun Lagunakek talde indartsua du, denok ikusi dugu: azken urteetako talde bizkorrena izan da, horrek esan nahi du inoizko talde bizkorrena izan dela, denborak hobetuz joan direlako. Hor daude beren markak, baina Oriok ere baditu bereak. Castroko bandera irabazi genuenean marka ondu genuen. Hau da, Orioren ontzia ere bizkorra izan daiteke, eta lehia dezake beste talde horien kontra; horretan saiatuko gara Kontxan. Badakit faktore asko hartu behar direla kontuan Kontxan, baina niretzat garrantzitsuena da badakidala taldeak ondo egin dezakeela arraun eta lehia dezakeela. Eta lehiatzen badu, hor egongo da.
"Urteak ziren gizonezkoen trainerua ez zegoela orain dagoen mailan, baina hori egin ahal izateko, beste gauza batzuk uzten dituzu bidean"
Azken hiru urteak gorabeheratsuak izan dira zuentzat, emaitzei erreparatuta behintzat.
Denak du zergatia: 2022an gu izan ginen garaileak [Kontxan eta Euskotren ligan], 2023an bandera batzuk irabazi genituen baina ez lehiaketa garrantzitsuak, aurkariak ere hor daudelako, eta iaz, berriz, baja asko izan genituen, tartean patroiarena –beraz, orain patroi oso berriarekin ari gara–. Talde berria geneukan, trebatu beharrekoa, eta uste dut bederatzi aldaketa edukitzeko denboraldi duina egin genuela. Aurten, denek dakiten bezala, justu-justu osatu dugu taldea, baina iazkoa baino bloke sendoagoa lortu da. Liga hasieran, aurreneko hiru estropadak ehuneneko batzuengatik ez genituen irabazi; horrek esan nahi du balantza edozein aldetara joan zitekeela, eta orain beste era batera ikusiko genukeela liga. Dena den, irabazitako bi banderekin, Kontxan estropada onak egiten baditugu, uste dut denboraldi ona izan dela.
Orio Arraunketa Elkarteak apustu sendoa egin du gizonezkoen trainerua indartzeko; ez, ordea, emakumeena sendotzeko.
Zuzendaritzaren apustua argia izan da: urteak ziren gizonezkoen trainerua ez zegoela orain dagoen mailan, baina hori egin ahal izateko, beste gauza batzuk uzten dituzu bidean; kasu honetan, bidean utzitako gauzetako bat emakumeen taldea izan da.
Datorren urtean ez zara egongo, baina nola ikusten duzu harrobia?
Egoera ez da ona harrobiei dagokienez, baina ez soilik Orion eta nesketan; arazoa orokorra da, arrauna kirol gogorra eta sakrifikatua delako. Ez dut esaten arazoa larria denik, baina kontuan hartu beharrekoa bada, agian neurriak hartu beharko baitira etorkizunean, baita lehiaketak antolatzeko moduan ere.
Lau denboraldi hauetako momenturen batekin gelditzen al zara?
Ene! Momentu on asko egon dira urteotan, emozionalki oso sakona izan da, eta batasun handia egon da nirekiko eta Rafarekiko; asko maite izan dugu elkar.